Aan arbeid gerelateerde verzekeringen
Vragen en antwoorden aan arbeid gerelateerde verzekeringen
Over de aan arbeidgerelateerde verzekeringen hebben het Verbond van Verzekeraars, de Chronisch Zieken en Gehandicapten Raad (CG-Raad) en de Stichting Welder afspraken gemaakt in het zogeheten Van Leeuwen Convenant over de toegang tot aan de arbeid gerelateerde verzekeringen.
Doel van de afspraken tussen de drie partijen is dat de positie van mensen met een ziekteverleden, chronische ziekte of functiebeperking wordt verbeterd. In het convenant zijn afspraken gemaakt over de toegang tot de verzekering en over de aanspraken wanneer je van werkgever of verzekeraar verandert. Uitgangspunt van deze afspraken is dat werknemers met een ziektegeschiedenis, een bestaande chronische ziekte of een functiebeperking makkelijk van baan kunnen veranderen en niet onverzekerd raken bij het aangaan van een (nieuwe) baan of bij het overgaan naar een andere verzekeraar. Een ander element in het convenant is dat misbruik van deze verzekeringen wordt tegengegaan.
De afspraken uit het convenant zijn vanaf 1 januari 2010 van kracht. Vanaf dat moment geldt de onderstaande informatie voor aan arbeid gerelateerde verzekeringen. In de praktijk betekent dit dat nieuw afgesloten contracten aan de afspraken van het convenant zullen voldoen. Bij lopende polissen zullen verzekeraars handelen naar de letter en geest van de afspraken.
Hieronder lees je de antwoorden op veelgestelde vragen over collectieve verzekeringen die werkgevers afsluiten voor het personeel. Als je na het lezen van deze tekst over deze verzekeringen vragen heeft, kun je uitleg vragen aan je werkgever of verzekeraar.
1. Wat is een aan arbeid gerelateerde verzekering en voor wie is deze bestemd?
2. Wanneer biedt de aan arbeid gerelateerde verzekering dekking?
3. Hebben aan arbeid gerelateerde verzekeringen een zogenoemde carenztijd?
4. Hoe voorkomen verzekeraars misbruik bij aan arbeid gerelateerde verzekeringen?
5. Hoe zit het met verzekeringen die zowel het risico op arbeidsongeschiktheid als het risico op overlijden verzekeren?
6. Krijgen werknemers een medische keuring?
7. Wat gebeurt er als ik ziek of arbeidsongeschikt ben en van baan of verzekering verander?
8. Wat gebeurt er als de werkgever de verzekeringen bij een andere verzekeraar onderbrengt?
9. Wat te doen bij geschillen?
10.. Hoe weet je welke verzekeringen bij je arbeidsovereenkomst horen?
11. Wat verandert er als je herintreder bent of als je een nieuwe toetreder op de arbeidsmarkt bent?
12. Wat gebeurt er als je wisselt van baan of verzekering en je bent geen herintreder of nieuwe toetreder op de arbeidsmarkt?
1. Wat is een aan arbeid gerelateerde verzekering en voor wie is deze bestemd?
Aan arbeid gerelateerde verzekeringen zijn verzekeringen die voorzien in een ouderdoms-, nabestaanden- of arbeidsongeschiktheidsregeling, die de werkgever voor zijn werknemers heeft afgesloten en waar de werknemer op grond van de arbeidsovereenkomst recht op heeft.
Een voorbeeld van een arbeidsongeschiktheidsregeling is de WGA-hiaatverzekering. Deze verzekering voorziet in een uitkering als je gedeeltelijk arbeidsongeschikt wordt en recht hebt op een vervolguitkering op grond van de regeling werkhervatting gedeeltelijk arbeidsgeschikten (WGA).
Een voorbeeld van een nabestaandenregeling is de ANW-hiaatverzekering. Deze verzekering voorziet bij overlijden van de werknemer zijn nabestaande van een aanvulling op de uitkering op grond van de Algemene nabestaandenwet (ANW).
Via deze link vind je een overzicht van de verschillende soorten aan de arbeid gerelateerde verzekeringen.
De aan arbeid gerelateerde verzekeringen hebben allemaal als doel de werknemer of de nabestaande financieel te compenseren als een werknemer uitvalt door ziekte of komt te overlijden. De regelingen zijn bovenwettelijk. Dit houdt in dat er eerst wordt gekeken of er recht is op een sociale verzekeringsuitkering, bijvoorbeeld in het kader van de Wet werk en inkomen naar Arbeidsvermogen (WIA) of bijvoorbeeld in het kader van de Algemene Nabestaandenwet (ANW). Hier vind je meer informatie over uitkeringen die je bij arbeidsongeschiktheid of overlijden van je partner of ouder(s).
Er is alleen sprake van een aan de arbeid gerelateerde verzekering als de werkgever met de verzekeraar is overeengekomen dat voor zijn werknemers een dergelijke verzekering kan worden afgesloten als onderdeel van de arbeidsovereenkomst. Bij sommige (polissen) hebben werknemers keuze uit verschillende soorten dekkingen.
2. Wanneer biedt de aan arbeid gerelateerde verzekering dekking?
De verzekering gaat in op de dag van indiensttreding of op het moment dat de werkgever over aan arbeid gerelateerde verzekeringen een verzekeringsovereenkomst sluit met een verzekeraar.
De polisvoorwaarden van de verzekering bepalen wanneer voor de verzekerde werknemer (of zijn nabestaande(n) recht op dekking bestaat. In de praktijk kan een werknemer soms nog specifieke keuzen maken. Bijvoorbeeld bij een WGA-hiaatverzekering tussen een hoge of een lage aanvulling op de WGA-vervolguitkering. Dit kan verschillen per dienstbetrekking en verzekering.
3. Hebben aan arbeid gerelateerde verzekeringen een zogenoemde carenztijd?
Het komt voor dat sommige verzekeringen een zogenoemde carenztijd hebben. Dit wil zeggen dat de werknemer voor een bepaalde in de polis vastgelegde periode uitgesloten is van een dekking of premievrijstelling als hij in die periode ziek wordt of komt te overlijden. Dus als de werknemer ziek wordt of komt te overlijden komt de polis niet tot uitkering. Carenztijden worden als onwenselijk beschouwd. Belangrijk element van het convenant is dat carenztijden niet meer mogen voorkomen in nieuwe polissen en verzekeraars in lopende polissen eventuele carenztijden niet meer zullen toepassen.
4. Hoe voorkomen verzekeraars misbruik bij aan arbeid gerelateerde verzekeringen?
De verzekeraar mag bij aan arbeid gerelateerde verzekeringen geen medische keuring doen en weet dus niet of iemand iets onder de leden heeft en zo ja, hoe snel die ziekte tot arbeidsongeschiktheid of overlijden kan leiden. Verzekeraars kunnen hiervoor geen carenztijden meer hanteren. Om de aan arbeid gerelateerde verzekeringen betaalbaar te houden, moeten verzekeraars op een andere manier misbruik voorkomen. Hier lees je hoe de afspraken uitwerken voor starters en herintreders op de arbeidsmarkt en voor werknemers die van baan wisselen
Bij het tegengaan van misbruik maken verzekeraars onderscheid tussen aan arbeid gerelateerde verzekeringen die dekking bieden tegen het risico op arbeidsongeschiktheid en aan arbeid gerelateerde verzekeringen die dekking bieden tegen het risico op overlijden . Het is ook mogelijk dat in één gecombineerde verzekering (zie vraag 5, link) zowel het risico op arbeidsongeschiktheid als het risico op overlijden wordt verzekerd.
5. Hoe zit het met verzekeringen die zowel het risico op arbeidsongeschiktheid als het risico op overlijden verzekeren?
Als een gecombineerde verzekering is afgesloten voor zowel het arbeidsongeschiktheids- als het overlijdensrisico, dan gelden voor de afzonderlijke onderdelen de hiervoor beschreven manieren waarop verzekeraars misbruik bij aan arbeid gerelateerde verzekeringen proberen te voorkomen. Anders gezegd, dit betekent dat voor het arbeidsongeschiktheidsrisico de regeling voor aan arbeid gerelateerde arbeidsongeschiktheidsverzekeringen van toepassing is en voor het overlijdensrisico de regeling voor aan arbeid gerelateerde overlijdensrisicoverzekeringen.
6. Krijgen werknemers een medische keuring?
De verzekeraar mag geen medische informatie opvragen bij de werknemer of hem medisch keuren als de werknemer de aan de arbeid gerelateerde verzekering afsluit binnen drie maanden nadat hij in dienst is getreden. Dit mag ook niet binnen drie maanden nadat de werkgever met een (nieuwe) verzekeraar een polis heeft gesloten om deze verzekering aan te bieden. In de periode hierna kan de verzekeraar ervoor kiezen de werknemer medische informatie te vragen en hem op basis hiervan te beoordelen. Werkgevers kunnen met verzekeraars afspreken een langere termijn dan drie maanden te hanteren (of zelfs geen termijn) waarin de werknemer de aan de arbeid gerelateerde verzekering kan afsluiten. Deze regels over het keuringsverbod zijn vastgelegd in de Wet op de Medische Keuringen (WMK).
7. Wat gebeurt er als ik ziek of arbeidsongeschikt ben en van baan of verzekering verander?
Als je in je huidige baan ziek of arbeidsongeschikt bent, maak je mogelijk al aanspraak op een uitkering of premievrijstelling. In het convenant toegang tot aan arbeid gerelateerde verzekeringen is afgesproken dat verzekeraars in de situatie dat je ziek bent (je bevindt je in de WIA-wachttijd) of arbeidsongeschikt bent (je ontvangt een WIA-uitkering) en van baan of verzekering verandert, je recht blijft houden op je dekking tot de verzekerde eindleeftijd, inclusief eventuele wijzigingen in de mate van arbeidsongeschiktheid. Deze regeling geldt voor aan arbeid gerelateerde arbeidsongeschiktheidsverzekeringen die niet onder de pensioenwetgeving vallen, inclusief de WGA-hiaatverzekeringen, mits je op 1 januari 2010 niet al ziek of arbeidsongeschikt bent.
Voor de aan arbeid gerelateerde verzekeringen waarvoor de pensioenwetgeving van toepassing is (zoals de verzekering voor premievrijstelling bij arbeidsongeschiktheid en de WIA-excedentverzekering) zullen het Verbond van Verzekeraars, de Chronisch Zieken en Gehandicapten Raad (CG-Raad) en de Stichting Welder afspraken maken met de centrale vertegenwoordigers van de pensioenfondsen. Het ministerie van Sociale Zaken en Werkgelegenheid zal hier nauw bij betrokken zijn.
8. Wat gebeurt er als de werkgever de verzekeringen bij een andere verzekeraar onderbrengt?
Soms besluit de werkgever de polis op te zeggen bij een verzekeraar en met een ander verzekeraar in zee te gaan. De werkgever zal de werknemers daarover informeren. Het is wel van belang aan je werkgever (of afdeling personeel zaken) te vragen of de dekking dezelfde is. Worden door de enige verzekeraar niet zaken uitgesloten? Als dit zo is bespreek dit dan met je werkgever.
9. Wat te doen bij geschillen?
Eventuele geschillen tussen de werknemer of zijn nabestaanden en de verzekeraar over de toepassing van het convenant kunnen worden voorgelegd aan Klachteninstituut Financiële Dienstverlening (KiFiD). Indien de werknemer niet tevreden is met de uitspraak van het KiFid kan hij naar de rechter stappen.
10. Hoe weet je welke verzekeringen bij je arbeidsovereenkomst horen?
Als je een nieuwe baan bij een andere werkgever hebt gevonden, is het belangrijk ook goed te informeren welke verzekeringen voor je worden afgesloten. Dit is zeker van belang als er sprake is van een ziektegeschiedenis, een bestaande chronische ziekte of een functiebeperking. In sommige gevallen wordt dan niet alles gedekt door de nieuwe verzekeraar. Dus ga met je nieuwe werkgever niet alleen praten over de hoogte van je loon, 13e maand, etc. maar informeer altijd ook naar de verzekeringen.
Als je in dienst bent bij een werkgever heeft deze voor je waarschijnlijk een aantal verzekeringen afgesloten als onderdeel van de arbeidsovereenkomst. Weet je niet meer waarvoorjeverzekerd bent en wat de regels precies zijn, dan kun je dit vragen aan je werkgever. Bij grote bedrijven is de afdeling personeelszaken hiervoor het aanspreekpunt. Komt je werkgever er ook niet meer goed uit, dan kan hij samen met jou informatie vragen bij de verzekeraar waar een contract (polis) mee is afgesloten.
11. Wat verandert er als je herintreder bent of als je een nieuwe toetreder op de arbeidsmarkt bent?
Als je in een nieuwe baan start, kunt je mogelijk op grond van je individuele arbeidsovereenkomst of cao-bepalingen één of meer aan arbeid gerelateerde verzekeringen afsluiten.
Voordat het convenant toegang tot aan arbeid gerelateerde verzekeringen van kracht was, bestond de mogelijkheid dat je bij deze verzekeringen voor een bepaalde periode, bijvoorbeeld een jaar, geen recht op dekking had. Als je binnen deze zogeheten carenzperiode door ziekte of een ongeval niet (meer) staat was om je werk volledig te verrichten, had je geen recht op uitkering of premievrijstelling door de verzekering. Verzekeraars hanteerden carenztijden omdat zij bij aan arbeid gerelateerde verzekeringen geen medische keuring mogen doen en dus niet weten of iemand iets onder de leden heeft en zo ja, hoe snel die ziekte tot arbeidsongeschiktheid of overlijden kan leiden.
Verzekeraars hanteren geen carenztijden meer en moeten op een andere manier misbruik voorkomen. Daarom kijken verzekeraars of je bij aanvang van de arbeidsovereenkomst in staat bent om de werkzaamheden van je baan te verrichten. Als je deze werkzaamheden niet kunt uitvoeren op de eerste dag van jew arbeidsovereenkomst, heeft je geen recht op dekking. JE krijgt alsnog recht op dekking als je daarna de werkzaamheden alsnog vier aaneengesloten weken volledig heeft uitgevoerd.
Op het moment dat je binnen een periode van (maximaal) een jaar na aanvang in je wwerk uitvalt, heeft de verzekeraar de mogelijkheid te onderzoeken of je dit had moeten verwachten. De verzekeraar heeft je dan duidelijk via voorlichting en in de polisvoorwaarden laten weten dat hij dit kan doen. Bovendien moet de verzekeraar rekening houden de het feit dat UWV in het kader van de Wet WIA beoordeelt of je bent uitgevallen binnen een half jaar na aanvang van de nieuwe baan. Als UWV dit niet of te laat beoordeelt (bijvoorbeeld omdat je niet binnen een half jaar na aanvang van dienstbetrekking bent uitgevallen), kan de verzekeraar dit onderzoek uitvoeren.
Als je onverhoopt na verloop van tijd ziek of arbeidsongeschikt wordt en daarna van baan verandert, dan wel de werkgever van verzekeraar verandert, blijft je voor deze arbeidsongeschiktheid door de lopende aan arbeid gerelateerde arbeidsongeschiktheidsverzekering gedekt, mits het een WGA-hiaatverzekering is of een verzekering waarvoor de pensioenwetgeving niet van toepassing is. Het maakt hierbij niet uit of je arbeidsongeschiktheidspercentage later hoger of lager wordt.
Als de je overlijdt binnen een jaar na aanvang van de verzekering, huwelijk, geregistreerd partnerschap of gezamenlijke huishouding, kunnen verzekeraars bij vermoeden van misbruik de onafhankelijke Toetsingscommissie Gezondheidsgegevens inschakelen. Deze commissie geeft de verzekeraar dan een bindend oordeel of de verzekerde het overlijden redelijkerwijs had moeten verwachten en of de verzekeraar al dan niet moet uitkeren.
12. Wat gebeurt er als je wisselt van baan of verzekering en je bent geen herintreder of nieuwe toetreder op de arbeidsmarkt?
Als je van baan of verzekering verandert, kunt je mogelijk op grond van je individuele arbeidsovereenkomst of cao-bepalingen aanspraak maken op één of meer aan arbeid gerelateerde verzekeringen.
Voordat het convenant toegang tot aan arbeid gerelateerde verzekeringen van kracht was, bestond de mogelijkheid dat je bij deze verzekeringen voor een bepaalde periode, bijvoorbeeld een jaar, geen recht op dekking had. Als je binnen deze zogeheten carenzperiode door ziekte of een ongeval niet (meer) staat was om jew werk volledig te verrichten, had je geen recht op uitkering of premievrijstelling door de verzekering. Verzekeraars hanteerden carenztijden omdat zij bij aan arbeid gerelateerde verzekeringen geen medische keuring mogen doen en dus niet weten of iemand iets onder de leden heeft en zo ja, hoe snel die ziekte tot arbeidsongeschiktheid of overlijden kan leiden.
Verzekeraars hanteren geen carenztijden meer en moeten op een andere manier misbruik voorkomen. Daarom kijken verzekeraars of je bij aanvang van de arbeidsovereenkomst in staat bent om de werkzaamheden van jew baan te verrichten. Als je deze werkzaamheden niet kunt uitvoeren op de eerste dag van je arbeidsovereenkomst, heeft je geen recht op dekking. Je krijgt alsnog recht op dekking als je daarna de werkzaamheden alsnog vier aaneengesloten weken volledig heeft uitgevoerd.
Op het moment dat je binnen een periode van (maximaal) een jaar na aanvang van je dienstbetrekking of verzekering in je werk uitvalt, heeft de verzekeraar de mogelijkheid te onderzoeken of je dit had moeten verwachten. De verzekeraar heeft je dan duidelijk via voorlichting en in de polisvoorwaarden laten weten dat hij dit kan doen. Bovendien moet de verzekeraar rekening houden de het feit dat UWV in het kader van de Wet WIA beoordeelt of je bent uitgevallen binnen een half jaar na aanvang van de nieuwe baan. Dat is meestal het geval als je korter dan een half jaar als werknemer werkzaam bent.
Als de je overlijdt binnen een jaar na aanvang van de verzekering, huwelijk, geregistreerd partnerschap of gezamenlijke huishouding, kunnen verzekeraars bij vermoeden van misbruik de onafhankelijke Toetsingscommissie Gezondheidsgegevens inschakelen. Deze commissie geeft de verzekeraar dan een bindend oordeel of je je overlijden redelijkerwijs had moeten verwachten en of de verzekeraar al dan niet moet uitkeren.
De voornoemde onderzoekperiodes bij uitval en overlijden van maximaal een jaar worden door verzekeraars verkort met de duur dat je direct voorafgaand aan de nieuwe verzekering al op soortgelijke manier was verzekerd. Dat betekent dat - als je reeds meer dan een jaar op een vergelijkbare wijze verzekerd was - verzekeraars in de situatie dat je binnen een jaar na aanvang van de dienstbetrekking uitvalt of overlijdt, niet mogen onderzoeken of je de uitval of het overlijden had moeten verwachten.
Als je onverhoopt na verloop van tijd ziek of arbeidsongeschikt wordt en daarna van baan verandert, dan wel de werkgever van verzekeraar verandert, blijft je voor deze arbeidsongeschiktheid door de lopende aan arbeid gerelateerde arbeidsongeschiktheidsverzekering gedekt, mits het een WGA-hiaatverzekering is of een verzekering waarvoor de pensioenwetgeving niet van toepassing is. Het maakt hierbij niet uit of je arbeidsongeschiktheidspercentage later hoger of lager wordt.
